Trong IELTS Writing, nhiều thí sinh tin rằng việc sử dụng “từ vựng lớn” là chìa khóa để đạt band điểm cao. Vì vậy, các bài luận thường chứa đầy những từ dài, mang tính học thuật mà chính thí sinh cũng chưa thực sự hiểu rõ. Mặc dù phạm vi từ vựng là một tiêu chí quan trọng, việc lạm dụng hoặc dùng sai từ vựng nâng cao lại là một trong những lý do phổ biến khiến thí sinh không đạt được điểm mong muốn.

Trớ trêu thay, việc cố gắng tỏ ra “nâng cao” có thể khiến bài viết kém chính xác, kém tự nhiên và khó hiểu hơn. Giám khảo không thưởng điểm cho từ khó nếu chúng được dùng sai hoặc không tự nhiên. Bài viết này sẽ giải thích vì sao “từ vựng lớn” có thể làm giảm điểm trong IELTS Writing, cách giám khảo đánh giá từ vựng, những lỗi phổ biến thí sinh hay mắc, và điều gì thực sự giúp đạt band điểm cao.

“Từ vựng cao siêu” nghĩa là gì trong IELTS Writing?

Trong bối cảnh IELTS Writing, “từ vựng cao siêu” thường chỉ:

• Những từ dài hoặc phức tạp, nghe có vẻ học thuật
• Từ vựng hiếm, ít gặp
• Từ được học thuộc từ danh sách mà không hiểu đầy đủ
• Từ sao chép từ các bài mẫu

Ví dụ bao gồm các từ như ameliorate, exacerbate, ubiquitous, detrimental ramifications, hoặc paradigmatic shifts. Những từ này tự thân không sai, nhưng sẽ trở thành vấn đề khi thí sinh dùng chúng mà không hiểu rõ nghĩa, cách kết hợp từ (collocation) hoặc sắc thái ngữ cảnh (register).

Từ vựng được đánh giá như thế nào trong IELTS Writing?

Từ vựng được chấm theo tiêu chí Lexical Resource trong IELTS Writing. Điều quan trọng là tiêu chí này không chỉ thưởng cho độ khó của từ.

Giám khảo tìm kiếm:

• Cách chọn từ chính xác
• Kết hợp từ phù hợp
• Ý nghĩa tự nhiên và rõ ràng
• Khả năng sử dụng hiệu quả cả từ thông dụng lẫn từ ít thông dụng

Giám khảo sẽ trừ điểm nếu thấy:

• Sai dạng từ
• Sai collocation
• Cách diễn đạt gượng ép, không tự nhiên
• Từ vựng làm mờ ý nghĩa câu

Trong IELTS Writing, độ chính xác luôn quan trọng hơn tham vọng dùng từ khó.

Huyền thoại lớn nhất: “Từ khó = điểm cao”

Một trong những quan niệm sai lầm gây hại nhất trong IELTS Writing là nghĩ rằng dùng từ khó sẽ tự động giúp tăng điểm. Niềm tin này thường xuất phát từ:

• Lạm dụng các bài mẫu band 8–9
• Học danh sách từ vựng không có ngữ cảnh
• Lời khuyên bị hiểu sai từ các video luyện thi

Trên thực tế, giám khảo thích tiếng Anh rõ ràng, tự nhiên hơn là ngôn ngữ học thuật bị gượng ép. Một bài viết tốt, dùng chủ yếu từ thông dụng, hoàn toàn có thể đạt điểm cao hơn một bài chứa đầy từ “nâng cao” nhưng dùng sai.

“Từ vựng lớn” làm giảm điểm IELTS Writing như thế nào?

Sai ý nghĩa

Nhiều “từ vựng lớn” có nghĩa rất cụ thể và không thể thay thế trực tiếp cho từ đơn giản.

Ví dụ:

• Governments should tackle poverty effectively.

Phiên bản “nâng cao” gượng ép:

• Governments should ameliorate poverty efficaciously.

Vấn đề:

• “Ameliorate” nghĩa là cải thiện, không phải giải quyết triệt để
• “Efficaciously” nghe không tự nhiên trong ngữ cảnh này

Câu văn mang tính học thuộc, không tự nhiên

Điều này làm giảm điểm Lexical Resource và Task Response trong IELTS Writing.

Sai kết hợp từ (collocation)

Từ nâng cao thường đòi hỏi kết hợp từ rất chính xác.

Ví dụ:

• Pollution has serious effects on health.

Phiên bản rủi ro:

• Pollution has grave ramifications on health.

Vấn đề: “Ramifications” thường đi với for, không phải on

Chỉ một lỗi nhỏ cũng khiến câu trở nên không chính xác

Trong IELTS Writing, lỗi collocation bị trừ điểm nặng.

Tăng lỗi ngữ pháp

Từ vựng phức tạp thường kéo theo lỗi ngữ pháp.

Ví dụ:

• This policy has many negative consequences.

Phiên bản rủi ro:

• This policy has many detrimental ramificationses.

Lỗi:

• Dạng số nhiều sai
• Phức tạp không cần thiết

Những lỗi này trực tiếp làm giảm điểm Grammar và Lexical Resource trong IELTS Writing.

Mất đi sự rõ ràng

Mục tiêu chính của IELTS Writing là giao tiếp. Nếu giám khảo phải đọc lại câu để hiểu, điểm số của bạn sẽ bị ảnh hưởng.

Ví dụ:

• People need better public transport.

Phiên bản quá phức tạp:

• The populace necessitates enhanced public transportation infrastructure.

Dù ngữ pháp có thể chấp nhận được, câu này nghe không tự nhiên và làm giảm độ rõ ràng.

Không phù hợp văn phong (register)

Một số từ khó quá trang trọng hoặc quá kỹ thuật.

Ví dụ:

• The government should reduce crime.

Sai văn phong:

• The government should eradicate criminality forthwith.

Câu này nghe không tự nhiên và không thực tế cho một bài luận học thuật trong IELTS Writing.

Từ vựng học thuộc và năng lực ngôn ngữ thực sự

Giám khảo được đào tạo để nhận ra ngôn ngữ học thuộc. Những bài viết đầy “từ vựng lớn” nhưng kiểm soát kém thường thể hiện:

• Mẫu câu lặp lại
• Cụm từ cố định
• Thiếu linh hoạt

Điều này cho thấy sự ghi nhớ máy móc hơn là năng lực ngôn ngữ thật, và sẽ giới hạn điểm số trong IELTS Writing.

Bài IELTS Writing điểm cao thực sự trông như thế nào?

Bài viết band 7–8 thường có:

• Chủ yếu là từ vựng thông dụng
• Một số từ ít thông dụng được dùng chính xác
• Collocation tự nhiên
• Ý tưởng rõ ràng và logic

Ví dụ về ngôn ngữ đơn giản nhưng hiệu quả:

• Investing in public transport can reduce traffic congestion and improve quality of life.

Câu này không dùng “từ vựng lớn” nhưng rất rõ ràng, chính xác và hiệu quả.

Khi nào từ vựng nâng cao là phù hợp?

Từ vựng nâng cao chỉ nên dùng khi:

• Bạn chắc chắn 100% về nghĩa
• Bạn biết rõ collocation của từ đó
• Từ đó phù hợp tự nhiên với ngữ cảnh

Ví dụ:

• Climate change may exacerbate food shortages in vulnerable regions.

Ở đây, “exacerbate” chính xác và phù hợp.

Trong IELTS Writing, chất lượng quan trọng hơn số lượng.

Giải pháp an toàn thay cho “từ vựng lớn”

Thay vì ép dùng từ khó, hãy tập trung vào:

• Collocation rõ ràng:
  • serious problem
  • long-term effects
  • play an important role
• Kiểm soát dạng từ:
  • invest → investment
  • develop → development
• Đa dạng cấu trúc câu:
  • Thay đổi cấu trúc thay vì thay từ.

“Từ vựng lớn” trong IELTS Writing Task 1

Trong Task 1, độ chính xác là yếu tố sống còn. Dùng từ khó thường dẫn đến sai lệch.

• Rủi ro: The figures plummeted precipitously.
• An toàn hơn: The figures fell sharply.

Ngôn ngữ đơn giản đáng tin cậy hơn trong IELTS Writing Task 1.

“Từ vựng lớn” trong IELTS Writing Task 2

Trong Task 2, độ rõ ràng và sức mạnh lập luận quan trọng hơn độ khó của từ.

Giám khảo thích:

• Lập luận logic
• Giải thích rõ ràng
• Ngôn ngữ chính xác

Không thích:

• Từ vựng học thuật quá tải
• Cách viết dựa vào từ điển đồng nghĩa
• Tự kiểm tra thực tế cho IELTS Writing

Trước khi nộp bài, hãy tự hỏi:

• Tôi có thật sự hiểu mọi “từ nâng cao” mình đã dùng không?
• Một từ đơn giản hơn có diễn đạt ý rõ hơn không?
• Câu này có nghe tự nhiên trong tiếng Anh học thuật không?

Nếu không chắc, hãy đơn giản hóa.

Kết luận

Trong IELTS Writing, “từ vựng lớn” không phải là con đường tắt để đạt điểm cao. Khi dùng sai, chúng làm giảm độ chính xác, độ rõ ràng và tính mạch lạc — dẫn đến band điểm thấp hơn. Giám khảo đánh giá cao ngôn ngữ chính xác, tự nhiên và được kiểm soát tốt, chứ không phải từ vựng phóng đại hay học thuộc.

Một bài IELTS Writing tốt được xây dựng trên ý tưởng rõ ràng, cách chọn từ chính xác và khả năng kiểm soát ngôn ngữ tự tin. Sự đơn giản, khi dùng đúng cách, thường là điểm mạnh lớn nhất của bạn.