Ở trình độ C1/C2, việc sử dụng present simple và present continuous không còn dừng lại ở các chức năng cơ bản như mô tả thói quen hay hành động đang diễn ra. Thay vào đó, hai thì này trở thành công cụ diễn đạt tinh tế, giúp người học:
- Tạo hiệu ứng tường thuật sống động (narrative effect)
- Nhấn mạnh tính tức thời và kịch tính
- Thể hiện thái độ, đánh giá, cảm xúc ngầm
- Tăng độ tự nhiên và học thuật trong văn nói và văn viết
Đây là nhóm kiến thức xuất hiện thường xuyên trong đề thi chuyên, IELTS 7.5+, CAE, CPE, cũng như trong các bài viết nghị luận – phân tích – kể chuyện nâng cao, vì vậy rất quan trọng trong luyện chuyên Anh.
👉 Nếu học sinh chỉ biết công thức mà không hiểu ngữ dụng (pragmatics), các em sẽ dễ mắc lỗi khi:
- Viết bài narrative
- Phân tích văn bản
- Làm cloze test C1/C2
- Viết lại câu (sentence transformation)
📌 Chính vì vậy, nội dung dưới đây được thiết kế chuẩn C1/C2, phục vụ luyện chuyên Anh chuyên sâu, đúng chuẩn học thuật.
Mục lục bài viết
THÔNG TIN KIẾN THỨC
Hiện tại đơn và hiện tại tiếp diễn để nói về các câu chuyện và truyện đùa
Chúng ta thường sử dụng hiện tại đơn và hiện tại tiếp diễn trong các câu chuyện hoặc truyện đùa, đặc biệt là trong các cuộc đối thoại tiếng Anh để tạo ra một ấn tượng nào đó về những sự kiện đang xảy ray. Điều đó có thể giúp cho các câu chuyện đó thực sự thu hút hơn và giúp người nghe chú ý hơn với nội dung câu chuyện.
She goes up to this man and looks straight into his eyes. He’s not wearing his glasses, and he doesn’t recognise her…
Cô ấy tiến đến người đàn ông này và nhìn thẳng vào mắt ông ta. Ông ấy không đeo kính, nên không nhận ra cô ấy…
This man’s playing golf when a kangaroo bounds up to him, grabs his club and hits his ball about half a mile…
Người đàn ông này đang chơi gôn thì một con chuột túi nhảy tới, giật lấy cây gậy của ông và đánh quả bóng đi xa khoảng nửa dặm…
Các sự kiện chính thường được mô tả theo trình tự bằng thì hiện tại đơn, còn những sự kiện nền diễn ra trong thời gian dài hơn thì được mô tả bằng thì hiện tại tiếp diễn.
Trong các bài tường thuật và câu chuyện ngắn, thì hiện tại đơn có thể được dùng để nhấn mạnh một sự kiện. Thì này thường được dùng sau các thì quá khứ và đi kèm với những cụm từ như suddenly hoặc all of a sudden (đột nhiên, bất ngờ).
I was sitting in the park, reading a newspaper, when all of a sudden this dog jumps at me.
Tường thuật trực tiếp Live commentaries
Chúng ta cũng dùng thì hiện tại đơn và thì hiện tại tiếp diễn trong các lời bình luận trực tiếp (ví dụ như khi tường thuật các sự kiện thể thao), khi việc tường thuật diễn ra cùng lúc với hành động đang xảy ra:
King serves to the left-hand court and Adams makes a wonderful return. She’s playing magnificent tennis in this match…
King giao bóng sang sân bên trái và Adams trả bóng rất tuyệt vời. Cô ấy đang chơi quần vợt xuất sắc trong trận đấu này…
Tiêu đề báo & nội dung sách/phim
Thì hiện tại đơn thường được dùng trong tiêu đề báo để nói về những sự kiện vừa mới xảy ra:
| QUAKE HITS CENTRAL IRAN | ĐỘNG ĐẤT TẤN CÔNG MIỀN TRUNG IRAN |
| FOREIGN MINISTER RESIGNS | BỘ TRƯỞNG NGOẠI GIAO TỪ CHỨC |
| SCIENTISTS FIND BRIGHTEST STAR | CÁC NHÀ KHOA HỌC PHÁT HIỆN NGÔI SAO SÁNG NHẤT |
| FIRE BREAKS OUT IN HOTEL ROOM | CHÁY BÙNG PHÁT TRONG PHÒNG KHÁCH SẠN |
Chúng ta cũng dùng thì hiện tại đơn để nói về nội dung của sách, phim, báo, v.v.
Hiện tại tiếp diễn với always / constantly / continually / forever
Chúng ta có thể dùng thì hiện tại tiếp diễn với các trạng từ như always, constantly, continually, forever để nhấn mạnh rằng một việc xảy ra rất thường xuyên, đến mức trở thành đặc điểm quen thuộc (thường mang sắc thái than phiền):
You are constantly changing your mind.
→ Bạn lúc nào cũng thay đổi ý kiến.
He’s always offering to help me with my work.
→ Anh ấy lúc nào cũng đề nghị giúp tôi làm việc.
Lịch sự với “wonder”
Chúng ta có thể dùng thì hiện tại tiếp diễn (hoặc quá khứ tiếp diễn) với wonder thay vì thì đơn để nghe lịch sự hơn:
I’m just wondering / I was just wondering whether you counted them all?
→ Tôi chỉ đang tự hỏi / Tôi chỉ muốn hỏi một chút là bạn đã đếm hết chúng chưa?
